سلام به همهی دوستان امیدوارم حال خوبی داشته باشید🌱
در این مطلب قصد داریم مباحث مهمی از درس12جامعه شناسی دهم به همراه سوالات امتحان نهایی و چند تست از کنکور و آزمونهای کانون را با هم بررسی کنیم.😉
🟢ویژگی های مطلب🟢
✅ درسنامه کامل به همراه مثال
✅ بررسی سوالات امتحان نهایی
✅ 5 تست کنکور و شناسنامه دار از این مبحث+پاسخ
مولف:
حسام موذن
رتبه117 کنکور انسانی1404
دانشجوی حقوق دانشگاه تهران
((به نام خدا))
در ابتدا برای آشنایی و درک بیشتر این مبحث به برسی سوالات امتحان نهایی میپردازیم👇
🔰🔰🔰🔰🔰🔰🔰🔰🔰🔰🔰🔰🔰🔰
🔰🔰🔰🔰🔰🔰🔰🔰🔰🔰🔰🔰🔰🔰
1️⃣روابط بین جهانهای اجتماعی میتونه شکلهای مختلفی داشته باشه و هر کدوم از اونها آثار هویتی متفاوتی به دنبال داره. این روابط گاهی در حد هنجارها، نمادها و شیوههای زندگیه و گاهی هم به سطح عقاید، آرمانها و ارزشهای اجتماعی میرسه.
-اگر یک جهان اجتماعی در حالی که عقاید، آرمانها و ارزشهای خودش رو حفظ میکنه، با جهانهای اجتماعی دیگه تعامل و دادوستد داشته باشه و در زمینه هنجارها و شیوه زندگی، بعضی عناصر رو از جهان اجتماعی دیگه بگیره و در صورت نیاز تغییراتی در اونها ایجاد کنه، زمینه رشد و پیشرفت خودش رو فراهم میکنه.
جهان اسلام در سدههای نخست، هنگام رویارویی با جهانهای اجتماعی دیگه، هویت فرهنگی خودش رو حفظ کرد و با اونها به تعامل پرداخت. به همین دلیل، عناصر سازگار با هویت خودش رو از اونها گرفت و در موارد لازم اون عناصر رو بازسازی کرد.
چون اسلام اهمیت زیادی برای عقل و عقلانیت قائل هست، جهان اسلام در برخورد با فرهنگ یونان و روم، بیشتر عناصر عقلی این دو فرهنگ رو پذیرفت و متناسب با جهانبینی توحیدی خودش، در دانشهای مختلف اونها تغییرات لازم رو ایجاد کرد. در مقابل، عناصر اساطیری و مشرکانه اونها رو نپذیرفت.
مسلمانان آثار فلسفی، پزشکی، ریاضی و نجوم یونان و روم رو ترجمه کردن، ولی آثار تاریخی، ادبی، افسانهها و اسطورههای اونها رو کنار گذاشتن.
2️⃣ اگر یک جهان اجتماعی در تعامل با جهانهای دیگه، روی عقاید و ارزشهای خودش پافشاری نکنه، دادوستد فرهنگی کمکم به لایههای عمیقتر اون هم نفوذ میکنه و اگر در طول زمان به عقاید و آرمانهای خودش پشت کنه، دچار تحولات هویتی میشه.
جهان اجتماعیای که در مسیر این تحولات هویتی، ارزشها و عقاید جهان اجتماعی دیگهای رو بپذیره، در واقع به اون جهان اجتماعی ملحق میشه.
جهان اسلام هم در رویارویی با فرهنگهای دیگه، زمینه تحولات هویتی اونها رو فراهم کرد. بسیاری از فرهنگها مثل مصر و ایران و... در تعامل با جهان اسلام، عقاید و ارزشهای توحیدی اون رو پذیرفتن و به جهان اسلام ملحق شدن.
3️⃣ممکنه یک جهان اجتماعی در مواجهه با جهان اجتماعی دیگه، بعضی بخشهای اون رو بپذیره و در عین حال هویت جدیدی پیدا کنه، بدون اینکه به جهان اجتماعی مقابل ملحق بشه و دچار تحولات هویتی بشه.
جهان غرب در طول جنگهای صلیبی، بعد از رویارویی با فرهنگ اسلامی و پذیرفتن بعضی از لایههای اون، بدون اینکه به جهان اسلام بپیونده، دچار تحولات هویتی شد. آیا میدونید جهان غرب در قرون وسطی، چه بخشهایی از فرهنگ اسلامی رو پذیرفت و چه بخشهایی رو قبول نکرد؟ آیا عقاید و ارزشهای جهان اسلام رو گرفت یا در لایههای دیگه دست به انتخاب زد؟
این جهان دوباره دچار تحولات هویتی شد. این بار با عبور از عقاید و ارزشهای مسیحیت قرون وسطی، به سمت عقاید و ارزشهای دنیوی و سکولار رفت و هویت جدیدی پیدا کرد.
4️⃣ممکنه یک جهان اجتماعی در مواجهه با جهانهای دیگه، دچار خودباختگی فرهنگی بشه.
یک جهان اجتماعی زمانی میتونه به شکل درست با جهانهای دیگه تعامل و دادوستد داشته باشه که اعضای اون، فعال و خلاق باشن و بر اساس نیازها، مشکلات و مسائل خودشون با جهان اجتماعی دیگه روبهرو بشن.
اما اگر اعضای یک جهان اجتماعی، تحت تأثیر جهان اجتماعی دیگه قرار بگیرن و در برابر اون مبهوت و مقهور بشن، حالت فعال و خلاق خودشون رو در انتخاب عناصر فرهنگی از دست میدن و دچار خودباختگی فرهنگی میشن.
در این حالت، عناصر فرهنگی جهان اجتماعی دیگه رو بدون تحقیق و انتخاب و بیشتر به شکل تقلیدی میپذیرن. جهان اجتماعی خودباخته هم به روش تقلیدی عمل میکنه و ارتباطش رو با فرهنگ و تاریخ خودش از دست میده.
نکته❗نه میتونه فرهنگ گذشته خودش رو ادامه بده و گسترش بده و نه میتونه اون رو کنار بذاره و ازش عبور کنه و به جهان اجتماعیای که تحت تأثیرش قرار گرفته ملحق بشه. در واقع، نه راه پس داره و نه راه پیش؛ از اینجا رونده و از اونجا مونده.
✍️خیلی از جوامع غیرغربی وقتی با جهان غرب روبهرو شدن، به خاطر اینکه تحت تأثیر قدرت اقتصادی و سیاسی بیشتر غرب قرار گرفتن، دچار خودباختگی فرهنگی شدن. به این خودباختگی جوامع غیرغربی در برابر جهان غرب، «غربزدگی» گفته میشه.
غربزدگی جوامع غیرغربی، مهمترین مانع برای تعامل اونها با جهان غربه.
🟢امروزه رسانهها و فضای مجازی با عبور از مرزهای جغرافیایی، سیاسی و فرهنگی جوامع، از یه طرف تعامل فرهنگی رو از سطح محققان و تولیدکنندگان فرهنگی به همه کاربران و مصرفکنندگان فرهنگی منتقل کردن و از طرف دیگه، تعامل فرهنگی رو از سطح نمادها و هنجارها به عمق عقاید و ارزشها میکشونن.
این وضعیت باعث میشه عقاید و ارزشهای جهانهای اجتماعی توحیدی، اسطورهای و دنیوی در کنار هم و البته با کمیت و کیفیت نابرابر، در دسترس همه افراد قرار بگیرن. به این ترتیب، رسانهها و فضای مجازی به یکی از مهمترین عرصههای منازعه هویتی تبدیل میشن.
🔰🔰🔰🔰🔰🔰🔰🔰🔰🔰🔰🔰🔰🔰
📌در زبان فارسی، «بیگانه» در مقابل «خودی» به کار میره؛ اما گاهی ممکنه انسان حتی با خودش هم بیگانه بشه. به این وضعیت «از خودبیگانگی» میگن. نهتنها افراد، بلکه جهانهای اجتماعی هم ممکنه دچار از خودبیگانگی بشن که بهش «از خودبیگانگی فرهنگی» گفته میشه.
از خودبیگانگی فرهنگی دو معنای متفاوت داره.👈 اگه یک جهان اجتماعی فرهنگ تاریخی خودش رو فراموش کنه، دچار «از خودبیگانگی تاریخی» میشه. جوامع خودباختهای که در مواجهه با یک فرهنگ دیگه، هویت خودشون رو از یاد میبرن، به این نوع از خودبیگانگی گرفتار میشن.
اگه عقاید و ارزشهای یک جهان اجتماعی باعث بشن اعضای اون نتونن با حقیقت انسان و جهان آشنا بشن، اون جهان دچار «از خودبیگانگی حقیقی فطری» میشه.
جهانهای اجتماعیای که بر اساس فطرت انسان شکل نگرفتن و از عقاید و ارزشهای حق برخوردار نیستن، باعث میشن انسانها نتونن به شناخت و تفسیر درستی از عالم و آدم برسن. توی این جهانهای اجتماعی، انسانها از حقیقت خودشون و هستی دور میمونن و تصویری که از انسان بهشون ارائه میشه، فقط یه سراب از حقیقته. به همین دلیل، فطرت آدمی توی این جهان به آرامش نمیرسه و دچار اضطراب و تشویش میشه و در نهایت سر به عصیان و اعتراض میذاره.
نکته❗از نظر قرآن، انسان وقتی به شناخت حقیقت خودش و جهان میرسه که با نگاه توحیدی به خودش و جهان نگاه کنه. قرآن کریم فراموش کردن خداوند رو باعث فراموشی انسان از خودش میدونه.
📚بر اساس این نگاه، فقط جهان اجتماعی توحیدی هست که درهای آسمان و زمین رو به روی انسان باز میکنه و اون رو با حقیقت خودش و جهان هستی آشنا میکنه. انسانی که به خودآگاهی میرسه، خودش و جهان رو آیات و نشانههای خداوند میبینه و همیشه انیس و همنشین خداونده.
جهان اجتماعی مشرکانه و اساطیری و همچنین جهان اجتماعی سکولار و دنیوی، آدم رو نهتنها از حقیقت جهان، بلکه از حقیقت خودش هم بیگانه میکنه
حالا که خوب مطالب رو مرور کردیم بهتره به چند تست کنکوری و شناسنامه دار از این درس بپردازیم🦾
1️⃣هرگاه تعامل جهان اجتماعی با جهان اجتماعی دیگر در امر تجارت موجب شود با گذشت زمان تغییراتی در آن ایجاد شود، بهگونهای که بر عقاید خود پافشاری نکند و بهمرور زمان به عقاید و آرمانهایش پشت کند و اعضای آن مبهوت و مقهور جهان اجتماعی دیگر شوند، بهطوری که هویت خود را از یاد ببرند، دچار چه وضعیتهایی شده است؟
۱) تزلزل فرهنگی ـ خودباختگی فرهنگی ـ تحول هویتی
۲) ازخودبیگانگی فرهنگی ـ تحولات هویتی ـ تزلزل فرهنگی
۳) تحولات هویتی ـ تعارض فرهنگی ـ ازخودبیگانگی حقیقی
۴) تحولات هویتی ـ خودباختگی فرهنگی ـ ازخودبیگانگی تاریخی
تیر ۱۴۰2
2️⃣هر یک از عبارتهای زیر با چه موضوعی ارتباط دارند؟
فراهم آوردن زمینه نفوذ سلطهگران
آسیبهای اجتماعی مانند حاشیهنشینی و فقر
تعریف هویت با ظهور جهان متجدد با توجه به تاریخ، جغرافیا و نژاد
گرفتار شدن فطرت آدمی به اضطراب و تشویش و در نهایت سر به عصیان و اعتراض برداشتن
۱) تفکر سلطهگرایانه ـ چالش فقر و غنا ـ ناسیونالیسم ـ دچار ازخودبیگانگی تاریخی شدن
۲) عملکرد فرهنگهای جبرگرایانه ـ بحران زیستمحیطی ـ لیبرالیسم ـ دچار خودباختگی شدن
۳) ویژگی فرهنگ جبرگرا ـ بحران زیستمحیطی ـ ناسیونالیسم ـ ابتلا به ازخودبیگانگی حقیقی
۴) ویژگی فرهنگ استکباری ـ بحران اقتصادی ـ شکلگیری دولت ـ ملتها ـ مبتلا شدن به تزلزل فرهنگی درمیآیند.
تیر1404
3️⃣علت «پیدایش اضطراب و نگرانیهای اجتماعی»، «تحولات هویتی» و «مرتاض شدن» بهترتیب کدام است؟
۱) تعارض فرهنگی ـ پشت کردن جهان اجتماعی به عقاید خود ـ مرگ جهان اجتماعی
۲) خودباختگی فرهنگی ـ مرگ جهان اجتماعی ـ تحول هویتی
۳) تعارض فرهنگی ـ ازخودبیگانگی ـ خودباختگی فرهنگی
۴) تزلزل فرهنگی ـ خودباختگی فرهنگی ـ بحران هویت
کنکور 1401
4️⃣«تأخیر در ازدواج»، «خودباختگی فرهنگی» و «راهبه شدن» بهترتیب ناشی از کدام است؟
۱) تزلزل فرهنگی ـ قطع ارتباط با فرهنگ و تاریخ خود ـ بحران هویت
۲) تعارض فرهنگی ـ مبهوت و مقهور جهان اجتماعی دیگر شدن ـ ازخودبیگانگی
۳) خودباختگی فرهنگی ـ فراگرفتن عناصر فرهنگی دیگر بهصورت تقلیدی ـ تحول هویتی
۴) تعارض فرهنگی ـ از دست دادن حالت فعال و خلاق در گزینش عناصر فرهنگی دیگر ـ مرگ جهان اجتماعی
خارج1401
5️⃣هر یک از موارد زیر بهترتیب با کدام موضوع ارتباط دارند؟
مبنای شکلگیری هویت جهان غرب
تبعیت فرعون از خواستههای نفسانی خود و معرفی خود در زمره خدایان
مطرح شدن گرایشها و رفتارهای دینی با توجیه دنیوی
ممانعت عقاید و ارزشهای یک جهان اجتماعی از آشنایی اعضای آن با حقیقت انسان و جهان
۱) فناوری ـ فرهنگ استکبار ـ رنسانس ـ ازخودبیگانگی فرهنگی
۲) اقتصاد ـ فرهنگ دینی ـ فرهنگ مدرن ـ ازخودبیگانگی حقیقی
۳) سیاست ـ فرهنگ جبرگرا ـ جهان مدرن ـ ازخودبیگانگی تاریخی
۴) نظامیگری ـ فرهنگ سلطه ـ جهان متجدد ـ ازخودبیگانگی فطری
خارج 1401
🔰🔰🔰🔰🔰🔰🔰🔰🔰🔰🔰🔰🔰
سپاس از توجه شما✌️
🟢پاسخ کلیدی و تشریحی تست ها را می توانید از طریق فایل درسنامه مشاهده کنید🟢
