سلام کانونی های عزیز👋
در این مطلب قصد داریم به مبحث تنوع گوارش در جانداران گفتار سوم از فصل ۲ کتاب درسی بپردازیم.
 | حسین سلیمانی رتبه 340 منطقه 1 کنکور تجربی 1404 پزشکی دانشگاه ایران |
🔴ویژگی های درسنامه🔴
1- درسنامه کامل به همراه نکات تستی
2- بررسی شکل های مهم کتاب
3-دارای پنج تست شناسنامه دار
4-پاسخنامه کلیدی تست ها در انتهای مطلب
5-سوالات نهایی مبحث و پاسخنامه
ابتدا سوالات نهایی این مبحث رو بررسی میکنیم:
بریم سراغ درسنامه کامل این بخش😎
کرم کدو
1️⃣ کرم کدو که فاقد دهان و دستگاه گوارش است، مواد مغذی را از سطح بدن جذب میکند.
2️⃣ کرم کدو بالغ در روده انسان و سایر مهره داران مستقر شده و از مونومر های جاصل از گوارش آنها تغذیه میکند.
3️⃣ لفظ دهان ، لوله گوارش و ... برای کرم های انگل مانند کرم کدو اشتباه است.
4️⃣ کرم کدو کرم پهن محسوب میشود.
5️⃣ به طور کلی در کرم کدو از ابتدا تا انتها قطر بدن کاهشی است.
پارامسی
پارامسی یک آغازی تک یاخته ای است که در آب های شیرین زندگی میکند. سطح این آغازی دارای مژک ها است.
از طریق حرکت مژک های حفره دهانی ذرات غذایی را به انتهای حفره غذایی هدایت کرده و با درون بری ذرات غذایی را به سیتوپلاسم وارد میکند.
حاصل این درون بری یک واکوئول غذایی است. در این واکوئول گوارش مکانیکی ذرات غذایی صورت می گیرد.
با پیوستن لیزوزوم ها به واکوئول غذایی ، واکوئول گوارشی شکل گرفته که گوارش شیمیایی ذرات غذایی در آن صورت می گیرد.
سپس مواد مغذی جذب و مواد دفعی در واکوئول باقی مانده و واکوئول دفعی شکل میگیرد.
واکوئول دفعی در منفذ دفعی به غشا پلاسمایی متصل شده و مواد دفعی دفع میشوند.
در فصل 5 خواهید دید که نوعی از واکوئول به نام واکوئول انقباضی وجود دارد که به منظور حفظ هم ایستایی آب را از پارامسی دفع میکند.
هیدر
1️⃣ جانورانی مانند هیدر دارای حفره گوارشی هستند.
2️⃣ حفره گوارشی دارای یک منفذ برای ورود و خروج مواد است.
3️⃣ جانوران دارای حفره گوارشی فاقد لوله گوارش هستند زیرا مخرج مستقل ندارند.
4️⃣ گوارش در حفره گوارشی به صورت ناقص صورت می گیرد و ادامه گوارش به صورت درون سلولی درون سلول های تاژک دار انجام می شود.
5️⃣ حفره گوارشی در سراسر پیکر جانور نفوذ می کند و نقش دستگاه گردش مواد را نیز بر عهده دارد، در جانورانی مانند هیدر و پلاناریا دستگاه گوارش بر دستگاه گردش مواد منطبق شده است.
لوله گوارش
در لوله گوارش با تشکیل مخرج جهت غذا در طول لوله به صورت کلی یک طرفه می شود.
بررسی شکل ملخ:
1️⃣ ملخ دارای چند غده بزاقی در زیر مری و چینه دان خود است.
2️⃣ بزاق از طریق یک مجرای مشترک تخلیه می شود.
3️⃣ قطر مری از ابتدا تا انتهای آن متغیر و در حال افزایش است.
4️⃣ قطر روده برخلاف مری از ابتدا تا انتهای آن در حال کاهش است.
5️⃣ چینه دان حجیم ترین بخش لوله است.
6️⃣ کیسه های معده در فصل پیش معده و معده قرار دارند.
7️⃣ لوله های مالپیگی به روده متصل هستند.
8️⃣ راست روده دوکی شکل است و بیشترین قطر را در بخش میانی خود دارد.
نکات ملخ
1️⃣ آرواره ها، کیسه های معده و لوله های مالپیگی جزو لوله گوارش نیست.
2️⃣ گوارش مکانیکی خارج از لوله گوارش آغاز می شود.(برخلاف انسان)
3️⃣ گوارش مکانیکی و شیمیایی در معده به پایان میرسد. در انسان گوارش شیمیایی و فیزیکی در روده به پایان می رسید.
4️⃣ آنزیم های معده و کیسه های معده به پیش معده می ریزند و در آنجا شروع به فعالیت می کنند.
5️⃣ مدفوع ملخ در راست روده تشکیل می شود. در انسان مدفوع در روده بزرگ تشکیل می شود.
نکات ترکیبی ملخ
1️⃣ لوله گوارش ملخ پایین تر از قلب لوله ای پشتی ملخ و بالاتر از طناب عصبی شکمی آن قرار دارد.
2️⃣ مری ملخ در مسیر خود از بین دو رشته بین گره های اول و دوم طناب عصبی ملخ عبور میکند و بالا میرود.
3️⃣ در کنار تمامی سلول های لوله گوارشی ملخ انشعابات پایانی نایدیس ها حضور دارند.
4️⃣ لوله های مالپیگی برای هموئوستازی نمک، اسید اوریک، یون ها و آب را به روده ملخ می ریزند، در راست روده یون ها و آب بازجذب میشوند.
بررسی شکل پرنده دانه خوار:
1️⃣ چینه دان حجیم ترین بخش لوله گوارش است.
2️⃣ قطر معده از بخش قبلی و بعدی آن کوچکتر است، معده بین سنگدان و چینه دان قرار دارد.
3️⃣ کبد در مجاورت سنگدان و چینه دان قرار دارد.
4️⃣ کبد از طریق یک مجرا ترشحات برون ریز خود را به ابتدای روده باریک می ریزد.
5️⃣ نزدیکترین بخش لوله به بالایی(پشتی) بدن سنگدان می باشد.
6️⃣ روده باریک شکمی ترین بخش لوله است.
7️⃣ روده بزرگ دارای چین خوردگی است.
8️⃣ مری دارای چین خوردگی های طولی است.
نکات پرنده دانه خوار
1️⃣ بخش عقبی معده در پرندگان دانه خوار ساختاری ماهیچه ای دارد و سنگدان نامیده می شود.
2️⃣ سنگدان در پرنده دانه خوار به گوارش مکانیکی غذا کمک میکند، پرنده دانه خوار همره غذا سنگریزه میبلعد و این سنگ ها با کمک انقباض های سنگدان به آسیاب شدن غذا کمک میکنند.
3️⃣ در سنگدان هر دو گوارش شیمیایی و مکانیکی دیده می شوند.
4️⃣ روده باریک طویل ترین بخش لوله است.
نکات مسیر:
1️⃣ غذا سه بار از مری عبور میکند، دوبار به صورت نیمه جویده و یکبار به صورت کامل جویده شده.
2️⃣ غذا نیمه جویده شده کامل سیرابی را طی می کند و غذای کامل جویده شده از بخش کوچکی از آن میگذرد.
3️⃣ در سیرابی گوارش میکروبی صورت میگیرد و در شیردان گوارش اصلی صورت میگیرد.
4️⃣ غذای نیمه جویده هیچگاه به هزارلا و شیردان وارد نمی شود.
