دوستان عزیز سلام.
درسنامهی زیر از کتاب آبی درک عمومی هنر کانون، توسط خانم گلشن اسکندری، رتبهی 5 منطقهی 3، دانشجوی رشتهی سینمای دانشگاه هنر تهران و پشتیبان ویژهی گروه هنر تهیه شده.
برای گرفتن مشاوره از ایشون میتونید با تلفن 0216463 و داخلی 1191 در تماس باشید.
هنر صدر مسیحیت
هنر صدر مسیحیت دوره شکل گیری هنر مسیحی در فاصله سده های سوم تا ششم میلادی است.
کاتاکومب (مقابر دخمه ای): دالان های باریک (شبکه ای گسترده از دلان های باریک و اتاقک های زیر زمینی) با تاقچه هایی برای نگهداری مردگان و اتاقک هایی برای اجرای مراسم دینی است که در زیر زمین ساخته شد. این مقابر دخمه ای به عنوان گورستان پنهانی برای دفن مردگان مسیحی به کار می رفت.
مسیحیان در کاتاکومب ها (مقابر زیر زمینی) دیوارنگاره هایی ساختند که از لحاظ شکل زیر نفوذ هنر رسمی و از لحاظ محتوا تحت تاثیر افکار و عقاید مسیحیت بود.
هنر مسیحیان اولیه در دیوانگاره های کاتاکومب ها ← ساده و گویا و خام دستانه
چون هنرمند در محیطی با هوای سنگین از تعفن اجساد، رطوبت زیاد، روشنایی کم و در حالت های خوابیده در می آمد. از این رو هنرمند شتابان نقاشی می کرد و نتیجه کار کم ارزش و غالبا ضعیف بود.
موضوع نقاشی های کاتاکومب ها: صلیب و صحنه های برگرفته از کتاب عهد عتیق بود.
قبل از رسمی شدن دین مسیح، مسیح در هیئت چوپان نیکوکار نشان داده می شد و بعد از رسمی شدن دین مسیح به صورت امپراتور با ردای سرخ، تاج و هاله دور سر ظاهر شد. با رسمی شدن دین مسیح نیازی به عبادت مخفیانه در مقابر دخمه ای نبود و عبادت در کلیساهای سر به فلک کشیده کنستانتین انجام می شد.
ساختمان کلیساها (باسیلیکا کلیسای مستطیل شکل صدر مسیحیت) خوانده می شد. نمونه : کلیسای سن پیتر مقدس
آرامگاه کنستانتینا از دیگر بنای معماری مسیحی دوران کنستانتین است که دارای نقشه ای گرد و چند ضلعی گنبددار است. نمونه این نوع ساختمان قبلا در معماری پانتئون به کار گرفته شده بود.
هنر پیکره تراشی صدر مسیحیت
پیکره تراشی صدر مسیحیت به نسبت معماری و نقاشی جایگاه و مقام پایین تری داشت. مسیحیان پیکره های ایستاده را بت تلقی می کردند و تا حدودی نقش برجسته ها رواج پیدا کردند. حتی در نقش برجسته ها از به تصویر کشیدن پیکر انسان در اندازه طبیعی خودداری می شد. بنابراین نقش برجسته های دوران صدر مسیحیت کم عمق و با مقیاس و اندازه کوچک کار می شدند.
هنر صدر مسیحیت به دوره شکل گیری هنر مسیحی در فاصله سده های سوم تا ششم میلادی گفته می شود. از سده سوم به بعد مقبره هایی به شکل اتاق هایی که توسط مسیحیان در داخل زمین کنده شده، به دست آمده است. در داخل اتاق ها، طاقچه هایی برای قرار دادن تابوت های سنگی ایجاد می کردند این مقبره ها، کاتاکومب یا مقبره های دخمه ای شهرت دارند. نخستین آثار تصویری مسیحی از همین مقبره ها و نمازخانه ها یافت شدند. در این نقاشی ها صحنه هایی از زندگی مسیح و مریم و نقش های نمادینی چوپان نیکوکار و طاووس، کبوتر و ... نشان داده می شد.
معماری صدر مسیحیت براساس سه نوع الگو در پلان ساخته می شدند:
1) پلان باسیلیکایی (کلیسا با پلان طولی)
2) پلان مدور به تقلید از پلان های رومی در ساخت کلیسا رواجیافت)
3) کلیساهایی براساس ترکیب دو پلان محوری و مرکزی
کلیسای مزار مقدس ترکیبی از دو نقشه طولی و مرکزی است که نقشه ان دویست سال بعد در کلیسای ایاصوفیه تکرار شد.
تستهای مرتبط
دیوارنگاره های کدام دوران به لحاظ شکل زیر نفوذ هنر رسمی و از لحاظ محتوا تجت تاثیر افکار و عقاید دین مسیحیت قرار داشت؟
1) هنر صدر مسیحیت 2) عصر طلایی اول بیزانس
3) عصر طلایی دوم بیزانس 4) هنر گوتیک
گزینه 1 صحیح است.
تحلیل سوال: مسیحیان اولیه ( صدر مسیحیت) در کاتاکومب ها (مقابر دخمه ای و زیر زمینی) دیوارنگاره هایی ساختند که از لحاظ شکل زیر نفوذ هنر رسمی و از لحاظ محتوا تحت تاثیر افکار و عقاید مسیحیت بود.
..............................................................................................................................
کدام یک از گزینه ها از ویژگی های کاتاکومب ها است؟
1) وجود دالان های باریک دور مقابر 2) گورهای چند طبقه و به هم فشرده
3) وجود گذرگاه ها و مداخل مخفی 4) مستطیل ساده با سقف شیب دار
گزینه 4 صحیح است.
تحلیل سوال: کاتاکومب دالان های باریک با تاقچه هایی برای نگه داری مردگان و اتاقک هایی برای اجرای مراسم دینی، که توسط مسیحیان اولیه در زیر زمین به عنوان مخفیگاه و پناه گاه ساخته شد. این کاتاکومب ها شامل گذر گاه ها و مداخل مخفی در چند نقطه ی شهر بود.
..............................................................................................................................
کدام گزینه در مورد موزاییک کاری راونا صحیح نیست؟
1) تلفیق سنن یونانی، رومی و شرقی
2) در هم آمیختگی دو شکل مذهبی و درباری در قالبی مشترک
3) شیوه ای تجریدی و خطی توام با رنگ های تخت
4) فرم های ناقص و خام دستانه ی ناشی از سرعت عمل اجرا
گزینه 4 صحیح است.
تحلیل سوال: گزینه چهارم نقاشی های دیواری مقابر زیر زمینی (کاتاکومب ها) را بیان می کند. هنر مسیحیان اولیه در دیوانگاره های کاتاکومب ها ← ساده، گویا و خام دستانه بود. سایر گزینه خصوصیات موزائیک راونا است.
ویژگی موزائیک های راونا: شیوه موزائیکهای راونا به تجرید گرایش دارد و برخوردار از سنت هنری مشرق زمین و میراث هنری یونانی و رومی و آمیختگی دو جنبه مذهبی و درباری در آن دیده می شود.