فراشناخت مفهوم مهمی در تئوری شناختی و شامل دو فرایند اساسی است که هم‌زمان با هم اتفاق می‌افتند:
«یادداشت کردن پیشرفت در حین یادگیری» و «ایجاد تغییر در روش‌های یادگیری» در صورتی که مطلب خوب یاد گرفته نشود.
فراشناخت شامل خودسازمان‌دهی، خودپاسخ‌دهی و ابتکار است.
مهارت‌های شناختی عبارت‌اند از:
1. کنترل آگاهانه‌ی یادگیری
2. برنامه‌ریزی و انتخاب راهبردها
3. یادداشت کردن پیشرفت‌های یادگیری
4. اصلاح اشتباهات، تجزیه و تحلیل اثربخشی راهبردهای یادگیری و تغییر رفتار یادگیری و راهبردها در صورت نیاز
چگونه می‌توان بین یادگیرندگان مبتدی و یادگیرندگان باتجربه تفاوت قائل شد؟
اغلب یادگیرندگان مبتدی، کیفیت کار خود را بررسی نمی‌کنند یا هم‌چنان که پیشرفت می‌کنند، اصلاحات لازم را انجام نمی‌دهند و با یادگیری سطحی خشنود می‌شوند. یادگیرندگان مبتدی مشکل را عمیقاً مورد بررسی قرار نمی‌دهند و بین موضوعات ارتباط ایجاد نمی‌کنند. یادگیرندگان باتجربه از یادگیرندگان مبتدی آگاه‌ترند و اگر موفق به یادگیری مطلبی نشوند، از آن سطحی نمی‌گذرند و اشتباهاتشان را بررسی می‌کنند.
کنترل آگاهانه‌ی یادگیری شامل موارد زیر است:
- ارتباط دادن مطالب با اطلاعات قبلی
- تعیین هدف یادگیری
- در نظر گرفتن منابع شخصی (کتاب، دسترسی به کتابخانه، رایانه، مکان مطالعه)
- در نظر گرفتن نوع آزمون (کتبی و چندگزینه‌ای و...)
- در نظر گرفتن نحوه‌ی ارزیابی
- در نظر گرفتن سطح انگیزش خود
- تعیین سطح اضطراب خود