روزدرس - درس علوم و فنون - دهم انسانی - 4 آذر- امیرحسین کاروین

اول دو آرایه ساده واج آرایی و واژه آرایی رو یاد می‌گیریم،بعدش هم تاریخ ادبیات ایران در قبل اسلام و در قرون اول هجری رو میزنیم بر بدن!

روزدرس - درس علوم و فنون - دهم انسانی - 4 آذر- امیرحسین کاروین

سلام،چطورید؟؟

برای یادگیری دو درس ساده از کتاب علوم و فنون آماده اید؟

شاید شما رو از تاریخ ادبیات خیلی ترسونده باشند اما امروز میبینید چرا اونطور که میگن نیست.

خب اول با آرایه شروع کنیم 


درس سوم (واج آرایی؛ واژه آرایی)

بدیع به دو دسته لفظی و معنوی تقسیم می شود. عواملی که موسیقی لفظی را پدید می آورند،‌ بدیع لفظی می نامند.

با این که تکرار واج و واژه در زبان عادی پسندیده نیست، اما در زبان ادبی بر جاذبه، کشش و گوش نوازی سخن می افزاید.

شاعران چند گونه از تکرار استفاده می کنند: 

1. یا از تکرار واژه سود می برند.

2. یا کل عبارت یا جمله را تکرار می کنند. 

3.یا از تکرار واج یا آوا بهره می گیرند.

تعریف واج آرایی: تکرار شدن یک واج در سخن است که می تواند صامت یا مصوت باشد و بر موسیقی و تاثیر آن می افزاید.

نکته: مصوت ها: (کوتاه: -َ –ِ –ُ / بلند: صداهای ءا،‌ءو، ءی)   صامت ها: سایر حروف الفبای فارسی مانند س، ش، ص، ...

مثال: 

شاه شمشاد قدان خسرو شیرین دهنان / که به مژگان شکند قلب همه صف شکنان

در بیت بالا تکرار صامت ش بر موسیقی کلام افزوده است.

ملکا مها نگارا صنما بتا بهارا / متحیرم ندانم که تو خود چه نام داری: تکرار مصوت ءا

تکرار آگاهانه یک مصوت یا صامت در غنای موسیقی بیت موثر است و به گوش نوازی آن کمک می کند.

نکته: واج آرایی صامت ها از مصوت ها محسوس تر است.

نمونه بیت هایی با تکرار:

اگر با پدر جنگ جوید کسی / پدر بی گمان خشم گیرد بسی 

وگر بر رفیقان نباشی شفیق / بفرسنگ بگریزد از تو رفیق

نکته: آنچه در تکرار اهمیت دارد جنبه موسیقایی و آوایی سخن است نه شکل نوشتاری واژگان.


درس چهارم (‌ تاریخ ادبیات پیش از اسلام و قرن های اولیه هجری )

زبان ایرانیان پیش از اسلام که ریشه زبان امروز ایران است،‌ پارسی یا فارسی نامیده می شد.

در ایران پیش از اسلام آثار فرهنگی – ادبی ،‌ قرن ها سینه به سینه حفظ می شده است؛‌ مثل کتاب اوستا که موبدان آن را از حفظ می خواندند و در دوره ساسانی به نگارش درآمد . 

تعریف گروه زبان های ایرانی : زبان هایی که در ایران و مناطق همجوار آن از قدیم ترین روزگاران متداول بوده و ویژگی های مشترکی دارند .

سه دسته زبان های ایرانی از نظر تاریخی: الف )‌ فارسی باستان ب ) فارسی میانه ج) فارسی

 

 

دو تست خیلی ساده

در کدام گزینه واج آرایی صامت ها محسوس نیست؟ 

1)افسوس که بی فایده فرسوده شدیم / وز داس سپهر سرنگون سوده شدیم

2)شب است و شاهد و شمع و شراب و شیرینی / غنیمت است چنین شب که دوستان بینی 

3)شور شراب عشق تو آن نفسم رود ز سر / کاین سر پر هوس شود خاک در سرای تو 

4)چو پروانه آتش به خود در زنند / نه چون کرم پیله به خود برتنند

 

پاسخ: گزینه 4

تشریح سایر گزینه ها: 

گزینه 1: واج آرایی صامت س / گزینه 2: واج آرایی صامت ش / گزینه 3: واج آرایی صامت ش

 

کدام گزینه صحیح است؟

1)یادگار زریران به زبان پهلوی است.

2)ترجمه پهلوی کلیله و دمنه در دسترس است.

3)درخت آسوریک اصل پهلوی دارد.

4)منطقه رواج فارسی دری نخست در شمال و شمال شرقی ایران بود

 

پاسخ: گزینه 1 

تشریح سایر گزینه ها:

گزینه 2: ترجمه عربی و فارسی کلیله و دمنه در دسترس است.

گزینه 3: درخت آسوریک اصل پارتی دارد.

گزینه 4:‌ منطقه رواج فارسی دری نخست در مشرق و شمال شرقی ایران بود


خب خب خب،اصل کار ما اینجا تمومه ولی اگر دوست دارید قبل از آزمون آمادگی بیشتری کسب کنید این زیر براتون دفترچه جامع درسنامه رو آماده کردیم که پر تست و نکات مشابه آزمون 4 آذر شماست.از دستش ندید!


دفترچه جامع درسنامه 4 آذر

2/3/2023 5:17:08 PM