یادگیری پروژه‌محور فرصتی برای رشد خلاقیت است

قرارگرفتن در وضعیت جدید تحصیلی بعد از همه‌گیری کرونا، دست‌اندرکاران آموزشی در سرتاسر دنیا را بر آن داشت تا با اتخاذ راهکار تحصیلی کارامد، روند مؤثر آموزش و یادگیری در دانش‌آموزان را تداوم ببخشند.

یادگیری پروژه‌محور فرصتی برای رشد خلاقیت است

قرارگرفتن در وضعیت جدید تحصیلی بعد از همه‌گیری کرونا، دست‌اندرکاران آموزشی در سرتاسر دنیا را بر آن داشت تا با اتخاذ راهکار تحصیلی کارامد، روند مؤثر آموزش و یادگیری در دانش‌آموزان را تداوم ببخشند. وضعیت نامتمرکز آموزش که به‌جای حضور در کلاس‌های درسی منظم، در دوره‌های متناوب یا به‌شکل غیرحضوری دنبال می‌شود، با وجود همه‌ی مشکلات نوین ایجادشده، فرصتی برای بروز خلاقیت‌های آموزشی است. این راهکارها اگرچه در قالب کلی ارائه می‌شوند، به‌کمک خلاقیت‌های فردی در مقیاسی وسیع‌تر توسعه پیدا می‌کنند و به‌روز می‌شوند. یادگیری پروژه‌محور یکی از راهکار‌های تأثیرگذار در تداوم روند آموزشی بهینه در این وضعیت است.

«طرح سؤال» اولین و مهم‌ترین بخش در یادگیری پروژه‌محور است. همه‌چیز از سؤالی هوشمندانه آغاز می‌شود. اگر در حال یادگیری درسی در کلاس حضوری یا غیرحضوری هستید یا در منابع درسی خودتان در حال زیروروکردن مطلبی خاص هستید، پاسخ‌دادن به سؤال یا سؤالات اولیه‌ی طرح‌‌شده، کار اصلی شما خواهد بود. نوع طرح این سؤال اهمیت بسیار زیادی دارد. سؤال هوشمندانه ممکن است جهت‌دهی هوشمندانه‌ای به مسیر یادگیری شما بدهد. این سؤال اگرچه الهام‌بخش موفقیت در مراحل چهارگانه‌ی ‌بعدی است، یک ویژگی مهم دارد: انگیزه‌ی یادگیری شما تا حد زیادی از پاسخ‌دادن به این سؤال نشئت می‌گیرد.

«جمع‌آوری اطلاعات» دومین مرحله در فرایند یادگیری پروژه‌محور است. این کار روش‌های گوناگونی دارد. شنیده‌های شما در کلاس درس یا جلسات غیرحضوری، مصاحبه‌ها و یادداشت‌برداری‌ها، اطلاعات دیداری و مطالعاتی، همه و همه اجزای فرایند جمع‌آوری اطلاعات هستند. مرتبط‌بودن این موارد با طرح مطالعاتی اولیه، عاملی تأثیرگذار است؛ اما نباید از اهمیت اطلاعات نامرتبط غافل شد. دسته‌بندی درست این اطلاعات شما را به بهترین شکل در مسیر پاسخ‌گویی به سؤال اولیه قرار می‌دهد. در این دسته‌بندی می‌توانید اطلاعات نامرتبط را در دسته‌بندی‌های جداگانه‌ای برای پروژه‌های آتی ذخیره کنید.

«تحلیل و بررسی» مرحله‌ای است که در آن، اطلاعات اولیه‌ی جمع‌آوری‌شده برای دست‌یافتن به راه‌حل‌ها تحلیل می‌شوند. تحلیل درست این اطلاعات به ابزارهایی خاص نیاز دارد. گروهی از اطلاعات در وضعیت کمی و گروه دیگر در وضعیت کیفی تحلیل می‌شوند. استفاده از جدول، نمودار، تصویر و نگارش تحلیل‌های متنی، بخشی از این فرایند را تشکیل می‌دهد.

«خلق راه‌حل» مرحله‌است که مجموعه‌ی اقدامات در گام‌های پیشین، به دست‌یافتن به طرح اولیه‌ی راه‌حل منتهی می‌شود. مهم‌ترین ویژگی راه‌حل کاربردی، انطباق آن با خواسته‌های طرح و همچنین ارائه‌ی جامع‌ترین پاسخ است. دست‌یافتن به راه‌حل غیرکاربردی بهتر از نیمه‌تمام‌گذاشتن مراحل است. این راه‌حل نیازمند ریشه‌یابی مشکل در کاربرد است و تحلیل این موضوع به‌طور مستقل به اندوخته‌های شما در فرایند یادگیری اضافه خواهد کرد.

«انتشار و کاربرد نهایی» هدف نهایی این فرایند است؛ یعنی دست‌یافتن به نتیجه‌ی قابل‌اتکا و قابل‌انتشار. قطعات این پازل زمانی که آن را برای مخاطبان خود به نمایش می‌گذارید، معنا پیدا می‌کنند. استفاده از نتایج این فرایند در حل یک مسئله یا پاسخ‌گویی به یک نیاز، که دقیقاً هم‌راستا با سؤال اولیه‌ی این فرایند بوده است، اصلی‌ترین دستاورد یادگیری پروژه‌محور است.

منبع: www.edutopia.com