خانواده، اولین مدرسهای است که انسان در آن درس میآموزد و به عنوان نخستین پایگاه آموزش و پرورش و ازاساسیترین عوامل در تشکیل شخصیت کودک است. خانواده نقش بسیار مهمّی در رشد و پرورش کودک دارد و درتمام جنبههای فردی (معنوی، فرهنگی، اجتماعی، سیاسی، اقتصادی و...) اثری عمیق و غیرقابل انکار دارد. بایدبپذیریم که اولین عامل مؤثر در ایجاد انگیزه و عادت به مطالعه و کتابخوانی در کودکان «خانواده» است.
شیوههای زیر برای ایجاد انگیزه و عادت به مطالعه و کتابخوانی به خانوادهها پیشنهاد میشود:
1 ـ استفاده از شیوة الگویی زیرا تأثیر الگو و نقشپذیری انسان یک امر طبیعی است که از غریزهتقلید سرچشمه میگیرد.
2 ـ برای کودکان و نوجوانان خود برنامهریزی کنید.
3 ـ برای فرزندان خود قصّه بگویید.
4 ـ برای کودکان اشعار زیبا و موزون بخوانید.
5 ـ کتاب را با صدای بلند برای کودک خود بخوانید.
6 ـ کودکان را به کشیدن نقاشی تشویق کنید.
7 ـ کودکان را به بیان داستانها و مطالبی که خواندهاند تشویق کنید.
8 ـ از اسباببازیهای کودکان برای ایجاد عشق و علاقه نسبت به کتاب و مطالعه استفاده کنید.
9 ـ برای پاسخ دادن به سؤالهای کودکان، از کتاب استفاده کنید.
10 ـ برای کودکان و نوجوانان خود کتابها و نشریههای مناسب خریداری کنید.
فعالیتهای جنبی که آموزشگاه میتواند جهت ترغیب دانشآموزان به مطالعه و کتابخوانیانجام دهد.
1 ـ ایجاد فروشگاه کتاب مدرسه.
2 ـ معرفی کتاب.
3 ـ از جلسههای اولیا و مربیان و آموزش خانواده به نحو مطلوب استفاده کنیم.
4 ـ معرفی اعضاء فعال کتابخانههای کلاس و مدرسه.
5 ـ برگزاری مسابقه کتابخوانی.
6 ـ برگزاری مسابقههای حضوری پرسش و پاسخ.
7 ـ از کتاب به عنوان جایزه استفاده کنیم.
8 ـ مطالعه را به عنوان بخشی از تکلیف شب منظور کنیم.
9 ـ دانشآموزان را به نوشتن کتاب تشویق کنیم.
10 ـ از ساعت درس انشا استفاده کنیم.
11 ـ روشهای صحیح مطالعه و تندخوانی را به بچهها آموزش دهیم.
12 ـ به مجلّهها و روزنامههای ویژه کودکان و نوجوانان اهمیّت دهیم.
13 ـ تهیهی نشریههای دیواری را جزء فعالیتهای گروهی دانشآموزان قرار دهیم.