ایستگاه معرفی رشته ( معرفی رشته مهندسی نفت )

معرفی رشته مهندسی نفت از زبان دانشجویان برتر دانشگاه‌های معتبر

ایستگاه معرفی رشته ( معرفی رشته مهندسی نفت )

رشته مهندسی نفت

توضیحات: امیر فرنیا (دانشجوی دانشگاه تهران)

ایستگاه معرفی رشته ( معرفی رشته مهندسی نفت )


گرایش های ارشد:

اکتشاف              

حفاری

بهره برداری        

مخازن هیدروکربوری

تجهیزات نفتی


دروس دوره لیسانس:

شیمی عمومی - برنامه نویسی کامپیوتر - زمین شناسی عمومی - موازنه مواد و انرژی - استاتیک و مقاومت مصالح - ترمودینامیک - مکانیک سیالات - انتقال جرم - انتقال حرارت - زمین شناسی ساختمانی - خواص سنگ های مخزن - خواص سیالات مخزن - کاربرد ریاضیات در مهندسی نفت - مکانیک سیالات دوفازی - زمین شناسی نفت - مهندسی مخازن - ژئوشیمی آلی - شبیه سازی مخازن - مبانی چاه آزمایی - نمودارگیری از چاه - عملیات بهره برداری - ژئوفیزیک - مهندسی حفاری - روش های افزایش برداشت از مخازن - مدیریت و صیانت از مخازن - مدیریت پروژه های نفت و گاز - خوردگی فلزات در صنایع نفت - طرح و اقتصاد مهندسی نفت - اقتصاد جهانی نفت - زبان تخصصی


مقدمه:

ویژگی های یک مهندس نفت:

  • قدرت درک متن های مرتبط با رشته مربوط

  • قدرت تجزیه و تحلیل مسائل مهندسی

  • تسلط بر دانش فنی، ریاضی، شیمی و فیزیک

  • تسلط بر زبان انگلیسی

  • تسلط بر دانش مواد اولیه، فرآیند ها و کنترل کیفیت و هزینه ها

  • تسلط بر دانش مکانیک برای استفاده و تعمیر تجهیزات

وظایف یک مهندس نفت:

  • طراحی تجهیزات برای استخراج نفت و گاز در بهینه ترین حالت

  • توسعه راه های تزریق آب، مواد شیمیایی و گازها به منابع نفتی برای بیرون راندن درصد زیادی از آن ها

  • توسعه نقشه های حفاری میدان های نفتی و گازی و پس از آن استخراج نفت و گاز

  • تست چاه های نفتی

  • استفاده از حفاری اتوماتیک جهت اتصال یک میدان نفتی به یک چاه

  • اطمینان از شرایط نصب، تعمیر و نگهداری تجهیزات میدان های نفتی

نفت و گاز در فاصله زیادی از سطح زمین قرار دارند و تنها راه رسیدن به این منابع انرژی حفاری چاه های عمیق است. هنگامی که نفت یا گاز کشف شدند، مهندسین نفت برای تشخیص ساختار زمینی میدان با زمین شناسان کار می کنند.

مهندسین نفت همواره در حال تحقیق و توسعه راه های جدید استخراج نفت هستند تا هزینه های حفاری و استخراج را کاهش دهند.

ایستگاه معرفی رشته ( معرفی رشته مهندسی نفت )


یک درس خاطره انگیز:

برای انتخاب یک درس به عنوان خاطره انگیز ترین درس رشته مهندسی نفت به دلیل وجود گرایش های متنوع نظر هر فرد می تواند متفاوت باشد. اما اگر بخواهیم کلی تر راجع به مهندسی نفت صحبت کنیم، دو درس خواص سنگ های مخزن و خواص سیالات مخزن اصلی ترین و کلیدی ترین دروس این رشته هستند. به گفته اساتید این رشته، مهندسین نفت حتماً باید بر تمامی مباحث این دو درس تسلط کافی داشته باشند. در تمامی گرایش های این رشته در ابتدای کار سعی بر این است که خواص و سنگ و سیال مخزن را با استفاده از ابزار و روش های متفاوت بدست آوریم و تغییر این خواص را بر اثر حفر چاه های جدید و برداشت نفت بررسی کنیم. بنابراین یادگیری این دروس بر دانشجویان تمام گرایش های مهندسی نفت لازم است.


جنس کار گرایش های ارشد:

مهندسی اکتشاف: اولين مرحله براي بهره برداري يا برداشت نفت، كشف حوزه هاي نفتي است كه اين كار توسط لرزه نگاري انجام مي گيرد. مهندس اكتشاف نفت، امواج صوتي را به اعماق زمين فرستاده و سپس امواج برگشتي را اندازه گيري و پردازش مي كنند تا به وجود نفت يا عدم وجود نفت در درون زمين پي ببرند. اين گرايش ارتباط ارتباط نزديكي با زمين شناسي و ژئوفیزیک دارد.

مهندسی حفاری: مهندسی حفاری شاخه‌ای از مهندسی نفت می‌باشد که عملیات هایی نظیر عملیات حفاری، مهندسی گل حفاری و…را بر عهده دارند. فعالیت این گروه از متخصصان بعد از عملیات اکتشاف نفت شروع و منجر به استخراج نفت توسط بهره‌برداران می‌شود. مهندسی حفاری یکی از سخت ترین و پر خطر ترین و البته پر درآمد ترین مراحل در طی عملیات استخراج نفت می باشد.

مهندسی بهره برداری: بهره برداری از منابع نفت یکی از گرایشهای اصلی رشته مهندسی نفت می‌باشد که هدف آن تربیت متخصصانی است که دارای توانایی و مهارت‌های لازم برای انجام طرح‌ها جهت اجرای روشهای بهینه برای بهره برداری از منابع نفت و گاز باشند.گرایش بهره برداری از منابع نفت معمولا پس از به اتمام رسیدن کشف مخزن و حفاری آن به کار می آید.

مهندسی مخزن: دانش مهندسی مخازن به این می پردازد که ما در یک حوزه نفتی در اعماق زمین مثلا در عمق۲  یا  ۳  هزار متری چه به مقدار نفت وگاز وداریم چه مقدار از آن قابل دسترسی و با چه سرعتی می توان از مخزن مورد نظر برداشت کرد؟ زیرا موارد فوق در نحوه ی برداشت و استخراج نفت از مخارن تاثیر دارد.

مهندسی تجهیزات نفتی: با توجه به اینکه کشور ایران دارای رتبه اول از نظر ذخایر نفت و گاز طبیعی در جهان است، بنابراین لازم است دوره هایی جهت تربیت افرادی که تواناییهای لازم برای طراحی، ساخت، تعمیر و نگه داری تجهیزات نفت را دارا باشند، برگزار شود. با توجه به تنوع تخصص های مورد نیاز در زمینه طراحی، ساخت، تعمیرات و نگه داری تجهیزات نفت این دوره بین رشته ای است، لذا با سایر رشته های فنی مهندسی نظیر مهندسی نفت، مهندسی شیمی، مهندسی مواد و متالوژی، مهندسی مکانیک، مهندسی برق و فیزیک در ارتباط بوده و از پژوهش های مرتبط بهره مند می شود.

از جمله مهمترین دروس این گرایش می‌توان به این موارد اشاره کرد:

تجهیزات حفاری، تجهیزات تکمیل چاه، تجهیزات نمودارگیری، علم مواد، کنترل فرایتد، طراحی اجزا، مهندسی معکوس و خوردگی.

ایستگاه معرفی رشته ( معرفی رشته مهندسی نفت )


بازار کار:

در خصوص بازار کار در رشته مهندسی نفت، این نکته قابل ذکر است که یکی از فاکتور های کنترل کننده فرصت های شغلی این رشته، قیمت نفت است. به طوری که در چند سال اخیر، با کاهش چشمگیر قیمت نفت، بسیاری از شرکت های نفتی تعدیل نیرو را در دستور کار خود قرار داده اند.

در مقاله های جدیدی از شرکت های معروف نفتی نظیر بی پی و شل این نکته قابل اذعان است که تا سال 2050 مصرف انرژی های فسیلی به حداقل می رسد و در عوض با جهش انرژی های تجدیدپذیر (خورشیدی، باد و زیستی) مواجه خواهیم بود.

در ایران هم متأسفانه وضعیت بازارکار در این رشته محدود و در چند سال اخیر به شدت سخت شده است.

 

حسین نجفی