مقاله کاظم قلم چی : روش‌های موثر برای هفته‌های پایانی

هر چه به پایان سال نزدیک می‌شویم امتحان دادن و تمرین کردن اهمیت بیشتری پیدا می‌کند .



روش های موثر برای هفته های پایانی

منابع دوران جمع بندی


هر چه به پایان سال نزدیک می شویم امتحان دادن و تمرین کردن اهمیت بیشتری پیدا می کند . وقتی درس ها را قبلا مطالعه کرده اید بهتر است هر وعده ی مطالعه را با امتحان دادن آغاز کنید و سپس برحسب نیاز خود آن چه را ضروری می دانید مطالعه کنید . ابتدا با امتحان دادن شروع کنید و بیشتر امتحان بدهید . اگر بدانید که چگونه امتحان بدهید و امتحان دادن چه فایده هایی دارد و منابع ضروری برای امتحان دادن را بشناسید در ماه های پایانی بهتر و موثرتر مطالعه خواهید کرد و نتیجه ی بهتری خواهید گرفت.


فایده ی امتحان دادن درباره ی چیزهایی که قبلا یادگرفته بودید

امتحان دادن سبب می شود انگیزه پیدا کنید و چیزهایی که قبلا خوب یاد گرفته اید را دوباره بخوانید . اما اگر امتحان نباشد مطالعه ی دوباره ی چیزهایی که قبلا یادگرفته اید جذابیتی برای شما نخواهد داشت و نکته ی مهم تر این که وقتی امتحان می دهید چیزهایی را که قبلا یاد گرفته بودید را جور دیگری یاد می گیرید یعنی هر بار امتحان دادن سبب یادگیری متفاوت آموخته هایتان می شود.

در کارنامه ی بازیابی به سراغ سوال هایی که قبلا درست پاسخ داده اید بروید و این سوال ها را دوباره امتحان بدهید این کارسه فایده دارد : سبب تورق سریع مطالب در ذهنتان می شوید . سبب یادگیری متفاوت آموخته ای قبلی و هم چنین تثبیت آموخته ها می شود و سبب می شود تا متوجه شوید آیا برخی مطالبی که قبلا بلد بوده اید و درست پاسخ داده اید را آیا فراموش کرده اید یانه ؟ و اگر فراموش کرده اید آن مطالب را دوباره مطالعه کنید.


امتحان دادن توهم یادگیری را تصحیح می کند

امتحان دادن توهم یادگیری را هم از بین می برد و شما متوجه می شوید که چه مطالبی که برایتان آشنا هستند و شما تصور می کردید یاد گرفته اید را واقعا یادگرفته اید و کدام یک را فقط تصور می کنید که بلد هستید اما وقتی با پرسش ها مواجه می شوید نمی توانید به آن ها پاسخ دهید . شاید هم با اطمینان به سوالی پاسخ دهید اما بعدا وقتی پاسخ ها را نگاه می کنید متوجه می شوید که پاسختان اشتباه است ابتدا با ناباوری و تصور این که سوال اشتباه طرح شده پاسخ را انکار می کنید اما متوجه می شوید که موضوع را خوب یادنگرفته بودید . البته به ندرت ممکن است که شما درست بگویید و واقعا سوال اشتباه طرح شده باشد که این هم به نوع دیگری به یادگیری شما کمک می کند . کتاب های پانصد سوال پر مراجعه به شما کمک می کنند تشخیص دهید کدام سوال های ساده تر را واقعا بلد هستید و در کدام موارد نیاز دارید سوال های پر مراجعه را یادبگیرید.


امتحان دادن و یادگیری ناقص

وقتی امتحان می دهید متوجه می شوید بعضی مطالب را فراموش کرده اید و یا این که روی بعضی گزینه ها شک دارید . پس فراموش شده ها و گزینه های شک دار نشانه های یادگیری ناقص شما هستند . عصبانی نشوید امتحان دادن فرصتی است برای تبدیل یادگیری ناقص شما به بادگیری کامل . موقعی که متوجه یادگیری های ناقص خود می شوید انگیزه تان برای مطالعه ی گزینشی و انتخابی مطالب بیشتر می شود درست می روید سراغ همان مطالبی که بیشتر نیاز دارید و با شوق و ولع بیشتری فراموش شده ها و شک دارها را مطالعه می کنید . جعبه های به یاد و لایتنر به طور پیوسته و روزانه به شما کمک می کنند تا یادگیری های خود را به یادگیری کامل تبدیل کنید .


امتحان دادن ومطالبی که اصلا بلد نیستید

برخی مطالب را گمان می کنید که اصلا نخوانده اید و مطلقا بلد نیستید . در این جا هم گاهی اوقات یک اتفاق جالب و معکوس با موارد قبلی رخ می دهد . موقعی که امتحان می دهید با کمال تعجب متوجه می شوید که بعضی از همان موضوعات را بلد هستید و می توانید به سوال ها پاسخ دهید . به هر حال امتحان دادن نقش غربال گری هم دارد. یعنی هر امتحانی اولا سبب یادگیری متفاوت و دوباره می شود و هم این که انواع یادگیری هایتان را غربال می کند .

در مورد مطالبی که اصلا یادنگرفته اید اکنون فرصت دارید تا تصمیم بگیرید تمام آن مطلب را مطالعه کنید یا این که بخشی از مباحث را گزینش کنید .کارنامه ی بازیابی و نگاه کردن به درصد پاسخ دهندگان به هرسوال می تواند راهنمای خوبی برای انتخاب شما باشد . البته خودتان هم می توانید تشخیص دهید که کدام مطالب را بهتر و راحت تر یاد می گیرید و کدام مطالب را بهتر است رها کنید . تشخیص این که کدام مطالب را در اولویت قرار دهید و کدام یک را در اولویت های بعدی بگذارید و کدام یک را احیانا رها کنید یک مهارت فراشناختی است . برای تشخیص اولویت ها می توانید با مادر و پدر یا پشتیبان و دوستان دانای خود هم مشورت کنید .


امتحان دادن برای تنظیم نقشه ی مطالعه

در دوران جمع بندی و در فاصله ی بین دو امتحان رسمی بهتر است درس خواندن را با پاسخ دادن به یک برگه ی واقعی از سوال های امتحانی آغاز کنید . برای داوطلبان کنکور کتاب زرد اختصاصی منبع اصلی برای دوران جمع بندی و اجرای روش سه روز یک بار است . برای دانش آموزان سال سوم دبیرستان کتاب مجموعه سوال های امتحان نهایی این نقش را دارد . وقتی یک مجموعه سوال را امتحان می دهید تصویری جامع از توانایی ها و نیازهای خود در ذهنتان شکل می گیرد و می توانید نقشه ی مطالعه را دقیق تر برای خودتان تنظیم کنید اگر داوطلب کنکور هستید برنامه تان را برای دو ونیم روز بعدی تنظیم کنید و اگر دانش آموز یا دانشجو هستید فاصله ی بین دو امتحان رسمی را به دو یا سه قسمت تقسیم کنید و به جای یک بار امتحان دادن در پایان مطالعه در ابتدا و در میانه و در پایان مطالعه ی خود نمونه سوال حل کنید و امتحان بدهید . امتحان دادن به صورت مجموعه ای به شما کمک می کنید تا نقشه ی مطالعه را برای خودتان تنظیم کنید .


امتحان دادن وقتی پشت میزتان نیستید.

در طول روز زمان های زیادی وجود دارند که هر کدام چند دقیقه هستند وشما می توانید از این زمان های غیررسمی برای مطالعه استفاده کنید . زمان هایی که در رفت و آمد هستید یا منتظر شروع برنامه ای هستید ، در فاصله ی بین کلاس ها ، قبل از خواب و زمان های کوتاه دیگر می توانید کارت هایی که خودتان آماده کرده اید یا فلش کارت ها را مطالعه کنید و از خودتان امتحان بگیرید .


اشتباهات شما یادگیری شما را عمق می بخشند

اشتباهات شما دوستان خوب شما

هر پاسخ اشتباه درگذشته ، سبب کنجکاوی و انگیزه ی بیشتر شما برای یادگیری است . در کارنامه ی بازیابی و در برگه های امتحانی مدرسه و در لابه لای کتاب هایتان سوال هایی که قبلا به آن ها پاسخ اشتباه داده بودید را پیدا کنید و دوباره به آن ها پاسخ دهید . اشتباهات پر تکرار خود را پیدا کنید . بی دقتی های پرتکرار خودتان را هم پیدا کنید ودر یک فهرست بنویسید وقتی اشتباهات پرتکرار و بی دقتی های پرتکرارتان را کشف کردید و روی آن ها تمرکز کردید به احتما ل زیاد در جلسه ی امتحان آن ها را تکرار نخواهید کرد . اما به جز اشتباهات خودتان باید اشتباهات پرتکرار دیگران را هم بشناسید . کتاب اشتباهات متداول ، اشتباهات پر تکرار دانش آموزان را بر اساس فراوانی و آمار مرتب کرده و در اختیار شما قرار داده است . کتاب اشتباهات متداول کتابی کم حجم ولی تاثیر گذار برای همه ی دانش آموزان است و مانع از افتادن دانش آموزان در دام های آموزشی می شود . هم اشتباهات پرتکرار خودتان را بشناسید و بر آن ها مسلط شوید و هم اشتباهات پرتکرار دوستان خود را در کتاب اشتباهات متداول .


یک منبع مطمئن و پربازده برای امتحان دادن

سوال های نشان دار شما ، که در طول سال ، خودتان آن ها را در کتاب درسی و کتاب های دیگری که دارید مشخص کرده اید و هم چنین یادداشت های خودتان که در کتاب خود آموزی نوشته اید اگر مهم ترین منبع شما برای امتحان دادن و مطالعه نباشید یکی از منابع مطمئن و ضروری برای شماست . بدیهی است دانش آموزانی که در طول سال به یادداشت برداری موثر در هنگام کلاس درس پرداخته اند و کلید واژه ها و اندیشه های کلیدی را به جای جزوه های مفصل نوشته اند می توانند به طرز موثرتری از سوال های نشان دار و کلید واژه ها و اندیشه های کلیدی به صورت دو منظوره هم برای امتحان دادن و هم برای مطالعه استفاده کنند . توجه کنید که امتحان دادن و بازیابی شیوه های متعدد دارد . وقتی یک برگه ی لایتنر یا فلش کارت را مطالعه کنید . وقتی مادرتان یا دوستتان از شما سوال های درس های عمومی را می پرسد یا وقتی با دوستانتان گفت وگو می کنید یا به کامنت های درسی در سایت کانون پاسخ می دهید یا وقتی کلید واژه ها یی را که در کتاب درسی تان نوشته اید یا کلماتی را که در کتاب درسی های لایت کرده اید با نگاه پاسخ دهی بررسی می کنید در واقع ذهنتان را برای امتحان دادن فعال کرده اید . در دوره های جمع بندی بیش از هر زمان دیگری لازم است سبک مطالعه ی شما فعال باشد و از روخوانی و تکرار یکنواخت مطالب خودداری کنید. امتحان دادن و منابع موثر جمع بندی ، روش و ابزار قاطعی برای موفقیت شما در هفته های پایانی است .


کاظم قلم چی