خرداد و وظیفه‌ی والدین در زمان امتحانات

قطعاً اصلی‌ترین وظیفه‌ی والدین ایجاد فضایی صمیمی، دلگرم‌کننده، فرح‌بخش و شورآفرین است.



بدون تردید فصل امتحانات یادآور دغدغه‌ها و نگرانی‌هاست. این دغدغه‌ها و نگرانی‌ها به دانش‌آموز محدود نمی‌‌شود، بلکه فضای خانه و خانواده را نیز در برمی‌گیرد. گویی والدین و اعضای خانواده امتحان دارند. دانش‌آموز برای رهایی، گاه به مطالعه‌ی بیش‌تر روی می‌آورد و گاه درس و کتاب را به کناری نهاده و در برابر آن‌ها سر تسلیم فرود می‌آورد و گاه به هر دوی این رفتارها می‌پردازد. والدین نیز برای رهایی گاه چاره‌جویی‌هایی را در پیش می‌گیرند و گاه با تذکرات مداوم، دانش‌آموز را به خواندن درس‌ها و مطالعه‌ی بیش‌تر توصیه می‌کنند.

این پرسش بسیاری از والدین است که وظیفه‌ی آن‌ها در شروع فصل امتحانات چیست و آیا ضروری است (والدین)‌ خودشان را درگیر مسائل درسی فرزندانشان کنند یا بهتر است بی‌اعتنا و بی‌تفاوت فرزندانشان را به حال خود رها کنند.

هدف از نوشته‌ی حاضر پاسخ‌گویی به یک پرسش است:

وظیفه‌ی والدین در شروع فصل امتحانات چیست؟

۱)ایجاد فضای آرام‌بخش، شورآفرین و اطمینان‌بخش

قطعاً اصلی‌ترین وظیفه‌ی والدین ایجاد فضایی صمیمی، دلگرم‌کننده، فرح‌بخش و شورآفرین است. چنین فضایی درون محیط خانواده‌، دغدغه‌ها و نگرانی‌ها را به حداقل می‌رساند، امکان بروز استعدادها را میسر می‌‌سازد، توانایی‌های هوشی و عاطفی فرزندان را گسترش می‌دهد و فرزندان را مسئول و متکی به خود بار می‌آورد.

2)پرهیز از اختلافات خانوادگی در حضور فرزندان

فرزندان شما خواه‌ناخواه از اختلافات شما و همسرتان آگاه می‌شوند. سعی کنید به این اختلافات در حضور آن‌ها دامن نزنید. بیان اختلافات و بازگویی مجدد آن‌ها به همراه القاب تحقیرآمیز جسم و روح‌ فرزندتان را فرسوده می‌کند. آزردگی خاطر و فرسودگی جسم و روح فرزندتان مجالی برای یادگیری درس‌ها به آن‌ها نخواهد داد.

3)امتحان دانش‌آموز، وظیفه‌ی دانش‌آموز است نه وظیفه‌‌ی والدین

والدین مسئولیت‌های خودشان را دارند و دانش‌آموز مسئولیت‌های خودش را دارد. امتحان جزء وظایف اوست. این وظیفه‌ی فرزند شماست که به‌موقع درس بخواند، تمرین حل کند و خود را برای امتحان کلاس و امتحان پایان ترم آماده کند. شما وظایف دیگری دارید. بهتر است هر کسی به وظایف خودش بپردازد.

4)ارتباط بیش‌تر با مدرسه، معلمان، انجمن اولیاء و مربیان

ارتباط هر چه بیش‌تر شما با مدرسه و معلمان باعث خواهد شد فرزندتان با دلگرمی بیش‌تری درس‌ها را دنبال کند. در ملاقات با معلمان و مشاوران از راهنمایی‌ها و توصیه‌‌های آن‌ها حداکثر استفاده را ببرید. به این توصیه‌ها و راهنمایی‌ها عمل کنید. در انجمن اولیاء و مربیان شرکت مداوم داشته باشید. شما می‌توانید از راهنمایی‌‌ها و تجربه‌های دیگر والدین در مورد فرزندشان استفاده کنید و اطلاع یابید چه کارهایی به سود فرزندان است و چه کارهایی بی‌نتیجه است.

5)محدود کردن رفت‌وآمدهای خانوادگی

مهمانی رفتن و مهمانی دادن زیاد، وقت زیادی از شما و فرزندتان خواهد گرفت. در زمان امتحانات، میزان رفت‌وآمدها را کم کنید.

6)دخالت نکردن در برنامه‌های درسی فرزندان

فرزندان شما بارها و بارها از معلمان، مشاوران و مدیر مدرسه توضیحات فراوانی شنیده‌اند. تأکیدهای بیش از حد، امر و نهی‌های مکرر، سرزنش، دستورات شما در موقعیت دشوار امتحانی، از سوی فرزندتان به عنوان دخالت تلقی می‌شود. اگر فرزندتان تصمیم گرفته به میزان اندکی مطالعه کند، مطمئناً با امر و نهی شما همین میزان اندک مطالعه را نیز انجام نخواهد داد.

7)تشویق در فرصت‌های مناسب

با تشویق و تأیید فرزندتان حس عجیبی در وی رشد می‌کند. او احساس می‌کند قدرت عجیبی پیدا کرده است و قادر است بیش‌تر مطالعه کند، تمرین کند، یاد بگیرد و یادگیری برایش جالب و شورانگیز خواهد شد. شما می‌‌توانید در لحظه‌ای که موفق به حل مسئله‌ای شده یا در حال مطالعه است و شما از در وارد می‌شوید، در لحظه‌ای که به پاک‌نویس مطالب درسی می‌‌پردازد و حتی لحظه‌ای که کتاب‌هایش را با نظم خاصی جمع و جور می‌‌کند، او را تحسین کنید. یک جمله‌ی کوتاه کافی است: «می‌بینم به دفتر و کتاب‌هایت سر و سامان داده‌ای»، «وقتی دیدم داری مطالعه می‌کنی خوشحال شدم.» لحن گرم و صمیمی شما بر تأیید و تشویق می‌افزاید. سعی کنید احساس خودتان را به او بازگو کنید.

8)پرهیز از تحقیر، سرکوب کردن و طعنه زدن

بدون هیچ تردیدی کلمات ناراحت‌کننده، طعنه‌آمیز و ریشخندکننده اجازه‌ی فعالیت‌های مفید را از فرزندتان سلب می‌کند. آیا شما خودتان حاضرید طعنه، نیشخند و کلمات تحقیرآمیز بشنوید و با وجود این، کاری مثبت و سازنده انجام دهید؟ کاهش کلمات منفی و تحقیرآمیز باعث افزایش موفقیت فرزندتان خواهد شد.

9)شنونده‌ی صمیمی حرف‌های فرزندان بودن

همیشه اوضاع بر وفق مراد نیست. گاه دانش‌آموز از درسی تنفر دارد، گاه نسبت به رفتار معلمی اعتراض دارد یا از یادگیری درسی عاجز است. در بیش‌تر این مواقع فرزندتان، راهنمایی‌های شما را نمی‌خواهد؛ او به دنبال گوش شنوایی است. به دنبال آن است که کسی حرف‌هایش را بشنود و قضاوت نکند. او با درددل کردن احساس سبکی خواهد کرد. در چنین موقعیت‌هایی به استقبالش بروید. از قضاوت کردن درباره‌ی حرف‌هایش بپرهیزید. از توصیه کردن اجتناب ورزید. وظیفه‌ی شما فقط شنیدن است. حرف‌هایش را بپذیرید و سعی کنید احساس او را درک کنید. مطمئن باشید همه چیز به خیر و خوشی خواهد گذشت.

همایش جمع بندی دین و زندگی بخش سوم ( آیات سال چهارم دبیرستان)
  برای شرکت در کلاس کلیک کنید( دروس عمومی چهارم دبیرستان)
دبیر : سید احسان هندی