ساخت نمونه‌های آزمایشگاهی سرامیک‌های دما بالا

محققان دانشگاه تبریز با به کارگیری نانوذرات گرافیت، موفق به ساخت نمونه‌های آزمایشگاهی سرامیک‌های دما بالا شدند.

به گزارش سرویس فناوری ایسنا، دی‌بورید زیرکونیم (ZrB2)، در میان کامپوزیت‌های زمینه سرامیکی دما بالا، گزینه‌ مناسب و مورد توجهی است. این مواد در سیستم‌های حفاظت حرارتی برای کاربردهای هوا فضا، هواپیماهای مافوق صوت، اجزای موشک یا سایر کاربردهای صنعتی همانند الکترود قوس پلاسما و اجزای کوره استفاده می‌شود.

دکتر مهدی شاهدی اصل، در خصوص دلیل انجام این تحقیق عنوان کرد: «ساخت دی‌بورید زیرکونیم به عنوان عضوی از خانواده سرامیک‌های دما بالا با مشکلات عمده‌ای همراه است. از جمله‌ می‌توان به دشواری دستیابی به چگالی کامل (ساختار غیر متخلخل) و چقرمگی شکست بالا (توانایی جذب انرژی که شکسته شدن و انهدام ماده را به تأخیر می‌اندازد) اشاره نمود. در این طرح برای بهبود ویژگی‌های مذکور در کامپوزیت‌های دی‌بورید زیرکونیم-کاربید سیلیسیم از افزودنی نانوگرافیت استفاده شده است.»

طبق نتایج بررسی‌ها، استفاده از این نانوافزودنی موجب افزایش چگالی نسبی تا نزدیکی 100 درصد می‌شود و تقریباً همه تخلخل‌های نمونه از بین می‌روند. بهبود حدود 300 درصدی در چقرمگی شکست نمونه‌ی تقویت شده با نانو گرافیت نسبت به نمونه‌ سرامیکی فاقد افزودنی از دیگر دستاوردهای این پژوهش بوده است.

به گفته‌ این محقق، یکی از راهکارهای پیشنهادی برای دستیابی به کامپوزیت‌های با ساختار بهینه، بهره‌گیری از فرآیندهایی است که هم‌زمان از دمای بسیار بالا و اعمال فشار بیرونی برای فشرده‌سازی مخلوط پودر استفاده می‌کنند. در این پژوهش برای ساخت نمونه‌ها از فرآیند پرس گرم استفاده شده است.

نکته‌ حائز اهمیت این است که با استفاده از افزودنی نانوگرافیت، به دمای کمتری برای چگالش کامپوزیت نیاز است که صرفه‌جویی در مصرف انرژی را به دنبال دارد. بهبود ویژگی‌های مکانیکی نیز به افزایش طول عمر و قابلیت اطمینان قطعه می‌انجامد.

شاهدی اصل در خصوص نحوه‌ تأثیرگذاری نانوذرات گرافیت بر بهبود خواص نمونه‌ها گفت: «پذیرش پایین تف‌جوشی توسط دی‌بورید زیرکونیم، مانع اصلی تولید قطعات فشرده بدون تخلخل است. با افزودن نانو گرافیت، نانوذرات با ناخالصی‌های اکسیدی سطح ذرات پودر واکنش می‌دهد و امکان اتصال هر چه بهتر ذرات پودر به یکدیگر را فراهم می‌سازد. همچنین چقرمگی شکست پایین این سرامیک، با حضور نانو گرافیت به عنوان فاز تقویت کننده، برطرف خواهد شد.»

در بررسی نمونه‌ها از بعد ریزساختاری و فازی، از روش‌های میکروسکوپ الکترونی روبشی و پراش پرتو ایکس استفاده شده است. چگالی نمونه‌ پرس گرم شده نیز به روش ارشمیدس و چگالی نظری با استفاده از قانون مخلوط‌ها محاسبه شد. همچنین چقرمگی شکست نمونه‌ها به روش اندازه‌گیری مستقیم طول ترک ایجاد شده با فرو رونده ویکرز برآورده شده است.

این تحقیقات حاصل همکاری دکتر مهدی شاهدی اصل- استاد مدعو دانشگاه تبریز- و دکتر مهدی قاسمی کاکرودی- عضو هیأت علمی این دانشگاه- است که نتایج آن در مجله‌ Ceramics International (جلد 41، شماره 4، سال 2015، صفحات 5843 تا 5851) به چاپ رسیده است.

منبع :

پشتیبانی و مشاوره انتخاب رشته کنکور 96
در رشته دلخواهتان با چه رتبه ای قبول می شوید ؟
پاسخ به سوالاتی درباره انتخاب رشته دانشگاه آزاد، ظرفیت مازاد ، شهریه ها ، پذیرش صرفا با سوابق تحصیلی دانشگاه آزاد ، نحوه چیدمان رشته ها ، رشته های بدون کنکور و ...

از طریق تلفن ثابت در سراسر کشور
با شماره 9099071219 تماس بگیرید
ساعت پاسخگویی از 8 صبح تا 12 شب