ویژگی‌های تندخوانی

بسیاری از دانش‌آموزان تصور می‌کنند اگر با سرعت کم مطالعه کنند مطالب را بهتر یاد می‌گیرند، در صورتی که این تصور درست نیست.



بسیاری از دانش‌آموزان تصور می‌کنند اگر با سرعت کم مطالعه کنند مطالب را بهتر یاد می‌گیرند، در صورتی که این تصور درست نیست. در این مقاله از کتاب «آموزش تندخوانی به روش تونی بازان» استفاده شده است. این مقاله در چند بخش ارائه خواهد شد. امیدوارم مطالب این مقاله برای دانش‌آموزان عزیز مفید باشد و بتواند یکی از مشکلات دانش‌آموزان را حل کند.

یادگیری تندخوانی مزایای متعددی برای مغز انسان دارد:

  • چشم‌ها از لحاظ فیزیکی کم‌تر کار می‌کنند؛ زیرا لازم نیست برای دریافت و جذب اطلاعات هنگام مطالعه روی یک قسمت مکث کنند.

  • ریتم و جریان فرایند تندخوانی، فهم آن‌چه را می‌خوانید آسان‌تر می‌کند (سرعت کم در مطالعه باعث افزایش مکث، خستگی و کاهش دقت می‌شود که به نوبه‌ی خود باعث کاهش درک مطلب می‌شود).

برای محاسبه‌ی سرعت مطالعه برحسب تعداد کلمه در دقیقه، به صورت زیر عمل کنید:

  • یک دقیقه مطالعه کنید. نقطه‌ی شروع و پایان آن را در متن مشخص کنید.

  • کلمات موجود در سه خط را بشمارید.

  • تعداد کلمات این سه خط را تقسیم بر 3 کنید تا متوسط تعداد کلمات هر خط مشخص شود.

  • تعداد خطوطی را که مطالعه کرده‌اید بشمارید.

  • متوسط تعداد کلمات هر خط را در تعداد خطوطی که مطالعه کرده‌اید ضرب کنید. عدد به‌دست‌آمده سرعت مطالعه‌ی شما را در دقیقه مشخص می‌کند.

  • فرمول تعیین سرعت مطالعه برحسب تعداد کلمات در دقیقه به صورت زیر است:

مقدار زمان صرف‌شده / (تعداد صفحات مطالعه‌شده × متوسط تعداد کلمات هر صفحه) = سرعت

        افزایش سرعت مطالعه باعث بالا رفتن بهره‌وری و فهم بهتر مطالب می‌شود.

توجه داشته باشید که ما برای فهمیدن کل مطلب مطالعه می‌کنیم، نه برای خواندن تک تک کلمات؛ پس در زمان مطالعه سعی کنید ابتدا کل مطلب را مطالعه کنید، نه به صورت واحد و مجزا.

انسان توانایی استخراج 6 کلمه در یک نگاه و 24 کلمه در یک ثانیه را دارد. فردی که سریع‌تر می‌خواند، مطالب ارائه‌شده را بهتر درک می‌کند؛ زیرا انسجام بهتری بین آن‌ها برقرار می‌شود و درنتیجه سطح هوشیاری و دقت فرد بالاتر می‌رود. چنین فردی با تندخوانی زمان بیش‌تری در اختیار دارد تا بتواند قسمت‌های خاص یا مهم‌تر را مرور کند.

مطالعه‌ی سریع‌تر انگیزه‌ی بیش‌تری برای فهم مطلب ایجاد می‌کند و درنتیجه دقت و تمرکز نیز افزایش می‌یابد. تغییر باورهای غلط شخصی در مورد تندخوانی، باعث درک بهتر فرایند آن و موفقیت فرد در دست‌یابی به آن می‌شود؛ زیرا ذهن شما با باورها و فرضیات غلط در مورد سرعت مطالعه، مانع پیشرفت شما در این زمینه نمی‌شود.

سطرها را با انگشت یا یک مداد یا خودکار دنبال کنید و کم‌کم سرعت حرکت انگشت خود را بالا ببرید.

«خواندن، ارتباط متقابل فرد با داده‌های نمادین است» تونی بازان

برای این‌که فرایند مطالعه، آموزنده و مفید باشد باید به 7 سطح مختلف ادراک توجه شود. اگر می‌خواهید یک تندخوان ماهر و ورزیده شوید، باید در هر یک از این سطوح پیشرفت کنید:

شناخت

تحلیل

انسجام

دانش

به خاطر سپردن

یادآوری

ارتباط

تحلیل: شناخت و آگاهی خواننده از حروف الفبا. این مرحله قبل از آغاز جنبه‌ی عملی مطالعه صورت می‌گیرد.

تحلیل: فرایند عملی که در آن نوری که از کلمه ساطع می‌شود، توسط چشم دریافت شده و سپس توسط عصب به مغز منتقل می‌شود.

انسجام: ارتباط بین اطلاعات مختلف در قسمت‌های مختلف متن هنگام مطالعه. این مطلب شامل لغات، تصاویر، مفاهیم، واقعیات و... می‌شود.

دانش: فرایندی که طی آن خواننده تمام دانش و اطلاعات قبلی را با اطلاعات جدیدی که در حال خواندن آن است مقایسه کرده و سعی می‌کند ارتباط مناسبی میان آن‌ها برقرار کند. این فرایند شامل تحلیل، نقد و تأیید، رد یا انتخاب داده‌هاست.

به خاطر سپردن: فرایند ذخیره‌سازی اطلاعات. این فرایند می‌تواند خود یک مشکل باشد. افراد بسیاری هستند که در سر جلسه‌ی امتحان دچار استرس می‌شوند و نمی‌توانند مطالبی را که به‌خوبی مطالعه کرده‌اند، به یاد بیاورند؛ بنابراین ذخیره‌سازی اطلاعات به‌تنهایی کافی نیست، بلکه باید توأم با یادآوری آن‌ها باشد.

یادآوری: توانایی فراخوانی اطلاعات لازم از حافظه در زمان مقتضی.

ارتباط: استفاده از اطلاعات کسب‌شده از مطالعه به صورت آنی یا با تأخیر. این فرایند شامل ارتباط کتبی یا شفاهی و دیگر اشکال برقراری ارتباط است.